Webinar — Bibliotheek en het cultuurcentrum staan samen sterk
Hoe kunnen cultuurcentra en bibliotheken elkaar versterken? Met Binnenkijker wil OP/TIL inspireren en concrete verhalen vertellen. Twee sprekers brengen hun praktijkverhaal. Vragen uit het publiek staan centraal. We beantwoorden die live tijdens het webinar.
Wat wil je nu echt onthouden?
Vinyl Sunday – Mechelen
Brendan Burny, programmaregisseur bij CC Mechelen vertelt over hoe bibliotheek Het Predikheren en het cultuurhuis al jaren de krachten bundelen. Vinyl Sundays zijn sessies waarop muzikanten en muziekliefhebbers in de vinylcollectie van de bib duiken en hun keuze presenteren aan een breed publiek. In een informele setting met koffie.
Het idee ontstond zo'n tien jaar geleden. Het initiële initiatief tot meer samenwerking kwam vanuit het beleid. Maar de medewerkers vonden elkaar snel in een gezamenlijk project. De grote vinylcollectie in de bib was niet toegankelijk voor het publiek en daar wilden ze wat aan veranderen.
Tips voor samenwerken
- Zoek brugfiguren
Bezielde mensen die over het muurtje heen kijken. Die mensen kan je bijvoorbeeld ook een nieuw perspectief bieden binnen hun job.
- Zorg voor een win-win voor alle partners
Vinyl Sundays legt bijvoorbeeld de link tussen het evenement en het podiumprogramma van het CC. Dat programma promoten ze op het contactmoment. Het biedt de bib ook een nieuwe publiekswerking en een levende collectie.
- Samenwerken gaat in golven
Alle ogen waren gericht op de opening van de nieuwe bibliotheek Het Predikheren. Het CC werd door het beleid sterk gestimuleerd om daar een rol in op te nemen. Dat liep een tijdje goed, maar daarna viel de druk weg en liep de samenwerking terug. Jammer! Denk er dus aan om zelf het contact warm te houden. Ondertussen is er opnieuw een prima samenwerking tussen beiden. Er zijn ook andere samenwerkingen ontstaan waarbij het CC nog meer de regierol opneemt.
De samenwerking tussen de Bib en CC Den Blank Overijse
Hanne Huyse is diensthoofd bij CC Den Blank en heeft een liefde voor mooie verhalen. Sinds ze ook diensthoofd werd van de Bib wordt de samenwerking tussen CC Den Blank en de bibliotheek verder uitgebouwd.
De Bib en het CC liggen op dezelfde site. Toch werkten ze amper samen. Ze waren ‘vriendelijke buren’. Daar kwam verandering in toen iemand voor beide diensten begon te werken. Dat helpt om de brug te slaan.
Tips voor samenwerken
- Ontdek gezamenlijke noden
Zet op basis van gezamenlijke uitdagingen de eerste stap tot samenwerking. Je moet er natuurlijk voor open staan. Mensen zijn vaak geneigd om op hun eigen werkdomein te blijven. Een klein duwtje in de rug kan nodig zijn! Ook hier is een brugfiguur de persoon die zo’n duwtje kan geven. Events, zoals de Jeugdboekenweek, bieden kapstokken om een samenwerking op te zetten tussen een CC, bibliotheek en scholen.
- Geloven in de meerwaarde
Het is niet alleen belangrijk om te zien dat er een link is. Je moet er ook echt in geloven. De meerwaarde inzien van de samenwerking. Diensten hebben vaak gelijkaardige drijfveren: iedereen wil zo veel mogelijk bezoekers betrekken, wil mooie verhalen vertellen en wordt met dezelfde uitdagingen geconfronteerd. Het is dus bijna een evidentie dat je gaat samenwerken. Met elkaar in gesprek gaan, helpt om zaken vanuit het perspectief van de ander te bekijken.
- Zet in op sterktes
Laat partners werken op hun sterkte, waar ze fier op zijn in hun job. Zo deed het CC een aanzet tot educatieve pakketten bij een schoolvoorstelling. Maar het team van de bibliotheek zorgde ervoor dat die pakketten ook actief gebruikt werden.
Vragen uit het publiek
Wat met de financiering?
Als je samenwerkt, waar worden de uitgaven geboekt en waar gaan de inkomsten naartoe?
-
In het geval van Vinyl Sundays wordt het budget van het cultuurhuis aangesproken. Dat is ruimer dan dat van de bibliotheek.
-
Voor het CC is dit een relatief lage uitgavenpost. Het event zelf is een verliespost, maar het past binnen de grotere visie van het CC. De samenwerking is voor hen belangrijker dan de financiële winst.
Hoe kan je zorgen voor een warm onthaal?
Hoe kan je meer inzetten op een warme onthaalruimte in bibliotheek en CC?
OP/TIL werkt aan het traject Cultuurplekken van morgen. Van daaruit formuleren we een paar tips.
- Maak je onthaalruimte open en uitnodigend. Richt ze in met iets wat aantrekt (strips, tentoonstellingen, een bar, …). Voorzie comfort in de vorm van zitplekken, akoestiek, en materialen.
- Gastvrijheid zit in mensen, niet in systemen. Het gevoel van welkom zijn ontstaat door sfeer en aanwezigheid. Laat ruimte voor spontaan gebruik en toe-eigening. Maar laat het ook niet helemaal los. Zorg zoals Muntpunt (Brussel) voor een warme aanwezigheid. Levendigheid ontstaat door ontmoeting en menselijke begeleiding. Rollen zoals een plekwerker, onthaalfiguur, ambassadeurs zijn hierbij cruciaal.
- Doe zoals Londot 3 (Zwartberg) en zorg voor een informele trekker (zoals koffie) om mensen te doen vertragen.
- Werk als organisatie bewust en actief aan gastvrijheid als praktijk. Denk na over het gedrag en de houding van medewerkers. Combineer fysieke ingrepen met een culturele shift rond hospitality. Een ruimte leeft niet vanzelf: ze wordt levendig door een bewuste gastvrije praktijk.
Wat kan je doen als kleinere gemeente?
Welke stappen kan je als kleinere gemeente zetten om samenwerkingen tussen de bibliotheek en het cultuurhuis te stimuleren?
- Wees aanwezig in elkaars huis en toon interesse. Als die betrokkenheid wederzijds is, zal uitwisseling makkelijker groeien.
- Vertrek van concrete opportuniteiten. Sluit aan bij elkaars teamoverleg, zo leer je de werking van een andere dienst kennen en herken je kansen als ze zich aandienen.
Er zijn geen concrete plannen om collega’s te switchen maar je kan wel samen vergaderen over bepaalde thema’s. Stel bijvoorbeeld je seizoensplanning aan elkaar voor.
Reflectie van de sprekers
Brendan en Hanne luisterden ook naar elkaars praktijkverhaal. Wat viel hen op? Wat is meteen toepasbaar op hun concrete situatie? Welke tips nemen zij mee terug naar hun eigen werkplek?
- Ben je ergens trots op? Maak daar je vertrekpunt van!
- Wees aanwezig op elkaars teamoverleg, ook op het praktische niveau. Doordat we te veel focus leggen op efficiëntiewinst, doen we dat te weinig. Maar eigenlijk is het zo belangrijk.
- Informeel contact is essentieel. Mix de teams of ga eens samen op teambuilding! Spontaan, zonder te forceren.